DMOZ Blog Türkiye

World/Türkçe editörleri Türkçe dizinde tam 30 bin kaliteli Türkçe web sitesini listeleyerek yeni bir kilometre taşına imza attılar. Bu başarımıza katkıda bulunan tüm ODP editörlerini tebrik eder, listelenen 30 bin kaliteli siteyi ortaya çıkaran webmaster’lara da Türkçe web’i geliştirdikleri için teşekkür ederiz.

Türkçe dizinin en büyük 3. branş kategorisi olan World/Türkçe/Bilgisayar kategorimiz 3.000 site sınırını aştı. Bu başarımızda katkısı bulunan tüm gönüllü editörlerimize teşekkür ederiz.

World/Türkçe kategorisinde bir süredir cateditall olarak görev yapan maxcoder, Türkçe dizine CatMod (kategori moderatörü) olarak atandı. CatMod düzeyindeki editörler belli bir kategori kapsamındaki editör gruplarına ve alt kategorilerle ilgili tartışmalara liderlik ediyor, yeni editörlük yetkilerinin verilmesinden ve yeni editörlerin yetiştirilmesinden sorumlu oluyor. Bu görevlendirmenin Türkçe dizinin gelişimine daha da katkıda bulunacağını umuyoruz.

Son birkaç aydır DMOZ’un 10. yıldönümünün ne anlama geldiği üzerinde düşünüyordum. Esasen bugünkü DMOZ, 1998′deki siteyle hemen hemen aynı. Ama bizler, bu süre içinde kazandığımız bilgilerle sosyal medya alanının demirbaşı haline geldik. Peki DMOZ’un zamanı gelip geçti mi artık?

Kesinlikle hayır! Üstelik bunu, son on yılın dokuzunu DMOZ’u kollayarak geçirdiğim için söylemiyorum. Bu sonuca varmamın sebeplerinden biri, DMOZ’un dinmek bilmeyen büyüyüşüdür. Dizinimiz hala inanılmaz sayıda site önerisi, editörlük başvurusu ve veri kullanım talebi alıyor. Toplam erişim bakımından da DMOZ eşsiz bir noktada duruyor.

DMOZ’un 10 yıl içinde yakaladığı bu başarı, dizinin köklerine ve felsefesine sadık kalan, özverili editör topluluğuna dayanmakta. Hiçbir ücret almadan görev yapan şevkli editörlerin oluşturduğu bu küresel topluluk, DMOZ’u bölük pörçük bir başlangıç noktasından, bugün arama sektöründe bir standart olarak kabul edilme noktasına taşımayı başarmıştır. Ticari benzerleri zamanla unutulurken ya da tamamen kapanırken, DMOZ editörleri bağımsız bir şekilde DMOZ’un başarısını sürdürmüştür.

Editörlerimiz sürekli olarak sektördeki bazı kişiler tarafından “pazarlama odaklı” olmamakla suçlanıyor. Bu kişilerin en azından bir dakikalığına editörlerimizin web’deki bilgiye erişimi kolaylaştırmak için bütün iyi niyetleriyle ne kadar büyük bir çaba harcadıklarını düşünmelerini rica ediyorum.

Yıllar boyunca DMOZ sık sık kopyalandı ama asla başkalarını taklit etmedi. Pek çok girişim DMOZ modelinin izinden gitmiş, bazıları da DMOZ’dan edindiği ders sayesinde topluluk merkezli projeler kurarak sosyal medya devrimine imzasını atmıştır. Wikipedia gibi önemli projelerin kökeni DMOZ’a dayanmaktadır.
Bundan on yıl önce, çoğu kişi topluluğa dayalı bir projenin hayatta kalabileceği ve başarıyı yakalayabileceği konusunda şüpheciydi. On yılın ardından DMOZ editörleri, topluluklarca yönetilen projelerin hayal olmadığını, hatta bizzat web’in geleceği olduklarını kanıtlamış bulunuyor.

Ama DMOZ sadece düzenleme yapmaktan da ibaret değil. DMOZ, hayatın her alanından insanları bir araya getiren bir oluşum. Dünyanın her kıtasında en az bir DMOZ editör mevcut. Topluluğumuz 80′in üzerinde dili konuşan birçok ulus ve etnik grubu temsil ediyor. Dünya çapında gerçekleşen editör buluşmalarından bazıları evlilikler ve ömür boyu süren dostluklarla sonuçlanabiliyor.

DMOZ’un geçmişi efsaneler, dramalar, travmalar, başarılar ve başarısızlıklarla dolu; ve tüm bunlar sosyal medyanın en prestijli oluşumlarından birinin geleceğine şekillendirmemize yardımcı oluyor.

DMOZ’un onuncu doğum günü, bu yaz sonlarında karşılaşacağınız yeni ve heyecan verici değişiklikleri bünyesinde barındıran yepyeni bir dönemin de habercisi.

Son 10 yılın başarısını şüphesiz devam ettirecek olan DMOZ’un gelecek planlarında, bir hedef site olmak yerine bilgi kaynağı olmak var. Servislerimizi 21. yüzyıla daha uygun bir web servisi olmak için geliştireceğiz ve “mashup”lar oluşturarak DMOZ verilerinin farklı kaynak ve uygulamalarda kullanılmasını kolaylaştıracağız. Örneğin bahçecilikle ilgili bilgi veren bir siteniz varsa, özenle seçilmiş bahçecilik sitelerini okurlarınıza ulaştırmak için DMOZ’u kullanabileceksiniz, ya da bir futbolseverseniz bölgenizdeki futbol sahalarını gösteren bir widget oluşturup blog’unuza ekleyebileceksiniz. Önerilerinizi ve geri bildirimlerinizi blog’umuzda bizimle paylaşmaktan çekinmeyin. Önümüzdeki ayarlarda bu konularla ilgili daha fazla bilgiyi sizinle paylaşacağız.

Bu projeyi başarıya ulaştıran tüm eski ve yeni DMOZ editörlerine teşekkür ederim. Sayısız insanın hayatında bir fark yarattınız, ve başarılarınızın devamının geleceğinden hiç şüphem yok.

Bob Keating, ODP Baş Editörü (orijinal yazı)

Açık Dizin Projesi editörlerinin internet kullanıcılarıyla iletişim kurmak ve sorularını cevaplamak için kullandığı Resource-Zone‘da Türkçe forumu açıldı. Türkçe forumunda kullanıcılar World/Türkçe editörlerine ve diğer kullanıcılara ODP ile ilgili sorularını yöneltebilecekler. Tabii soru sorduktan sonra cevap da almak isteyenlerin yeni bir başlık açmadan önce forum kurallarını okumuş olmaları gerekiyor.

World/Türkçe editörleri, Türkçe konuşan internet kullanıcılarına sundukları bu armağanla birlikte 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı‘nızı da kutluyor.

Hem editörler arasında hem de  kullanıcılarımızla iletişim sağlamak amacıyla yayınlanan ODP Gazetesi’nin (ODP Newsletter) 18. sayısı Mart 2008′de yayınlandı. Gazetemizde son 1,5 yıl içinde ODP’de yaşanan gelişmelerle ilgili haberler, makaleler ve yetkili ağızlardan köşe yazıları yer alıyor. Geneli İngilizce olan gazetede World/Türkçe kategorisiyle ilgili bir haber ve Türkçe çevirisi de mevcut.

DMOZ ilk kurulduğu günden itibaren projeye bugüne dek dünya çapında 70.000′den fazla editör katkıda bulunmuştur. Herhangi bir zaman aralığına bakıldığında ortalama 6.000 aktif editör hesabının bulunduğunu söyleyebiliriz.

DMOZ’da düzenleme yapan 6.000 kişiden oluşan bu gönüllü ordusunun tek amacı daha iyi bir internet yaratmaktır. Editörler boş zamanlarının bir kısmını DMOZ’a ayırarak ilgi alanlarına giren konulara ait kategorileri düzenler ve geliştirirler. Bu kategoriler, internet kullanıcıları için doğrudan veya dolaylı olarak eşsiz birer kaynak görevi görür. DMOZ editörleri, insanların kaliteli bilgiye daha hızlı bir şekilde ulaşabilmeleri için saatlerini feda ederken bu iş karşılığında hiçbir ücret de elde etmezler.

DMOZ’a her hafta ortalama 78 yeni editör kabul ediliyor. Daha da fazlasını kabul etmemek için hiçbir sebebimiz yok. Özellikle, dünyadaki bütün internet kullanıcılarına sunduğumuz kapsamlı veritabanımızı geliştirmemize yardımcı olacak kişileri aramızda görmek istiyoruz.

Eminiz sizin de özel ilgi duyduğunuz en az bir konu vardır. Bu konuyla ilgili kategoride listelenmemiş ama kategoriye tam oturacağını düşündüğünüz üç site biliyor musunuz, ya da bulabilir misiniz? Bu siteleri objektif ve Türkçe dilbilgisi kurallarına uygun olarak açıklayabilecek dil becerisine sahip misiniz? O konunun bir uzmanı olarak tanınmak, milyonlarca internet kullanıcısının ve dünyanın en güçlü arama motorlarının dayanak noktası olan bir gönüllü topluluğuna katılmak ister misiniz? Öyleyse sizi de gönüllü olmaya davet ediyoruz.

DMOZ’a editörlük başvurusunda bulunmak için önce dmoz.org‘a girip arama kutusuna ilgilendiğiniz konuyu yazarak düzenlemek istediğiniz bir kategori bulmaya çalışın. Kategoriyi seçtikten sonra, kategori sayfasının altındaki “gönüllü olun” linkine tıklayın ve yönergeleri dikkatle okuyup uygulayın.

ODP’de hiçbir sitenin yerleşimi garanti değildir, ama listelenmiş hiçbir siteyi de sebepsiz yere silmeyiz. Aşağıdakilerle sınırlı olmamakla birlikte, bir sitenin dizinden çıkarılmasının en temel sebepleri şunlardır:

• Link çalışmıyordur ve yeni/alternatif bir adres tespit edilememiştir.
• Sitenin içeriği değişmiştir ve başka bir kategoriye taşınma sürecindedir.
• Sitenin içeriği olumsuz yönde değişmiştir ve artık yönergelere uygun olmayan içerik taşımaktadır.
• Bazı kategorilerin yeniden yapılandırılması sonucunda site dizinin başka bir bölümüne taşınmıştır.
• Sitenin yönergelerimize uygun olmadığı tespit edilmiştir. ODP diğer web dizinlerinden çok daha kapsamlı olmakla beraber şu tip sitelere kesinlikle yer vermez:
  • Yansı (mirror) siteler
  • Yönlendirilmiş siteler 
  • Ortaklık (affiliate) bağlantılarından oluşan siteler
  • Orijinal içerik taşımayan ortak/bayi/franchise siteleri
  • Yasa dışı siteler
  • Başka bir arama motoru ya da dizinin arama sonuç sayfaları

Not: ODP’nin kalitesi konusunda oldukça hassas davranmaktayız. Biz bir arama motoru değiliz ve son derece seçici olmamızla gurur duyuyoruz. Dolayısıyla, tüm siteleri kabul etmediğimizi ve editörlerin takdirine bağlı olarak dizindeki her sitenin değiştirilebileceğini ya da silinebileceğini unutmayınız.

Siteniz dizinden silindiyse, daha önce listelendiğiniz kategorinin editörüne nazikçe bunun sebebini sorabilirsiniz. Ancak editör notlarını dışarı çıkarılması yasak olduğu için editörden net bir cevap beklememelisiniz. Alternatif olarak, sitenizin yeniden değerlendirilmesi için tek bir kez daha dizine önermeyi deneyebilirsiniz.

ODP’de forum tabanlı sitelerin listelenmesinin çok zor olduğunu düşünüyorsanız, haklısınız.

Genel amaçlı forumlar Mesaj Panoları kategorisinde listelenir. Ayrıca çeşitli konu kategorilerinde “Sohbet ve Forumlar” adlı alt kategoriler de bulunmaktadır. Ancak bu kategorilerin tümünde listelenmiş forum sayısı, internette cirit atan Türkçe forumların sayısına kıyasla oldukça azdır. Bunun sebebi elbette ODP’nin kaliteli, özgün ve yasal içerik kriterleridir.

Yeni açılan bomboş bir forumu ODP’de listeletip tanıtım yapma hayalleri kuruyorsanız ne yazık ki hayallerinizi suya düşüreceğiz; ODP’de sadece belli bir büyüklüğe ulaşmış ve bir miktar özgün içerik depolamış forumları listeliyoruz. Başka sitelerden/forumlardan içerik kopyalayarak forumunuzu dolu göstermeye çalışmanız da işe yaramayacaktır.

Öte yandan, ODP’ye önerilen forumlarının çok büyük bir kısmının yasa dışı içeriğe ev sahipliği yaptığını görüyoruz. Korsan içerikle ilgili kriterlerimizi daha önce açıklamıştık. Geçenlerde bir webmaster forumunda pişkin bir kullanıcının “Her forumda olduğu kadar benim forumumda da warez var, neden kabul edilmiyorum?” gibi bir soru sorduğunu görmüştüm. Tekrar hatırlatmak gerekir ki, miktarı ister az olsun ister çok, korsan içerikli hiçbir site ODP’de listelenemez.

Birçok site sahibinin, site önerilerinin incelenme süresinden yakındığını biliyoruz. Sitenizin (elbette listelenebilir durumdaysa) DMOZ’da 4 kat daha hızlı listelenmesini istemez miydiniz?

Bunun için yapmanız gereken çok basit: Sitenizi doğru kategoriye önerin!

DMOZ editörlerinden itubert‘in yaptığı bir araştırma şu sonuçları ortaya koyuyor:

• “Doğru kategori”ye, yani sitenin gerçekten listelenmesi gereken kategoriye gönderilen siteler, diğer kategorilere gönderilen sitelere kıyasla dört kat daha çabuk listeleniyor.
• Site önerilerinin sadece %31′i doğru kategoriye gönderiliyor.

Yanlış kategoriye gönderilen sitelerin incelenip doğru kategoriye yönlendirilmesi editörler için zaman kaybına yol açarak o kategoride bekleyen diğer önerilerin incelenmesini geciktiriyor. Öte yandan, doğru kategoriye yönlendirilen site de yeniden incelenmek için belki birkaç ay daha beklemek zorunda kalıyor.

Doğru kategoriyi seçmenin yolu dizini iyice incelemekten geçiyor. DMOZ’da kategoriler genelden özele doğru gider; siz bulduğunuz en genel kategoriyi değil, en özel (en derindeki) kategoriyi seçmelisiniz. Eğer içinde bulunduğunuz kategorideki sitelerin içeriği sizin sitenize benziyorsa, doğru kategoriyi seçtiğinizi söyleyebiliriz.